Co wynika z badań przeprowadzonych w ramach projektu Branżowego Centrum Umiejętności w dziedzinie przemysłu lotniczy w Mielcu?

W ramach realizowanego przez Powiat Mielecki oraz Centrum Kształcenia Praktycznego i Doskonalenia Nauczycieli w Mielcu projektu „Branżowe Centrum Umiejętności – kadry dla przemysłu lotniczego”, finansowanego ze środków Krajowego Planu Odbudowy, zlecono Podkarpackiemu Centrum Innowacji opracowanie raportu pt. „Badanie środowiskowe w zakresie kierunków rozwoju i atrakcyjności przemysłu lotniczego wśród młodzieży oraz kadry dydaktycznej”. Badanie miało pomóc lepiej zrozumieć, jak młodzież, nauczyciele i środowisko akademickie postrzegają branżę lotniczą oraz jakie działania mogą skuteczniej przygotowywać przyszłe kadry dla jednego z najważniejszych sektorów gospodarki regionu.

Badaniem objęto 651 respondentów – uczniów szkół technicznych, studentów, nauczycieli oraz kadrę akademicką. W niniejszym artykule przedstawiamy najważniejsze wnioski płynące z tego opracowania.

Przemysł lotniczy nadal należy do najbardziej atrakcyjnych branż

Jednym z najciekawszych rezultatów badania jest wysoka pozycja przemysłu lotniczego wśród najbardziej atrakcyjnych sektorów gospodarki. Zarówno nauczyciele, studenci, jak i uczniowie postrzegają go jako branżę nowoczesną, prestiżową i dającą perspektywy rozwoju zawodowego.

To dobra wiadomość dla regionu Doliny Lotniczej. Oznacza bowiem, że lotnictwo nadal skutecznie przyciąga młodych ludzi zainteresowanych nowymi technologiami i pracą w sektorach wysokiej wartości dodanej.

Między zainteresowaniem a pewnością zatrudnienia istnieje jednak luka

Badanie pokazuje jednocześnie, że wielu młodych ludzi nie potrafi jednoznacznie ocenić swoich szans na znalezienie pracy w branży lotniczej po ukończeniu szkoły lub studiów. Młodzież dostrzega atrakcyjność sektora, ale często nie zna realnych ścieżek kariery ani oczekiwań pracodawców.

To sygnał, że obok samego kształcenia potrzebne jest również skuteczne doradztwo zawodowe, prezentowanie możliwości rozwoju oraz częstszy kontakt uczniów i studentów z przedsiębiorstwami funkcjonującymi w branży.

Największą wartość mają doświadczenia praktyczne

Przez wszystkie grupy respondentów przewija się jeden wspólny wniosek – o sukcesie zawodowym coraz częściej decydują nie tylko kwalifikacje formalne, ale przede wszystkim praktyczne doświadczenie.

Za najważniejsze uznano:

• praktyki i staże zawodowe,
• udział w projektach realizowanych wspólnie z przemysłem,
• zajęcia laboratoryjne,
• możliwość pracy na nowoczesnym sprzęcie,
• bezpośredni kontakt z przedsiębiorstwami.

Wyniki te potwierdzają kierunek rozwoju nowoczesnego kształcenia zawodowego, w którym nauka odbywa się nie tylko w klasie czy laboratorium, ale również w rzeczywistym środowisku pracy.

Przemysł przyszłości potrzebuje nowych kompetencji

Respondenci zwracają uwagę, że współczesny przemysł lotniczy wymaga coraz szerszego zestawu umiejętności. Oprócz kompetencji technicznych rośnie znaczenie kompetencji cyfrowych i społecznych.

Wśród najczęściej wskazywanych obszarów znalazły się:

• automatyka i robotyka,
• technologie cyfrowe,
• analiza danych,
• cyberbezpieczeństwo,
• komunikacja i praca zespołowa,
• zdolność uczenia się przez całe życie.

To pokazuje, że rozwój przemysłu lotniczego jest dziś ściśle związany z procesami transformacji technologicznej zachodzącymi w całej gospodarce.

Szkoły i uczelnie muszą nadążać za zmianami technologicznymi

Raport wskazuje również na potrzebę dalszego rozwoju infrastruktury edukacyjnej oraz wzmacniania współpracy pomiędzy edukacją i przemysłem. Respondenci podkreślają znaczenie nowoczesnych laboratoriów, aktualizacji programów nauczania oraz systematycznego doskonalenia kompetencji nauczycieli i wykładowców.

W praktyce oznacza to konieczność tworzenia środowiska edukacyjnego, które będzie możliwie bliskie realiom funkcjonowania nowoczesnych przedsiębiorstw lotniczych.

Jak dotrzeć do młodego pokolenia?

Badanie przynosi również interesujące wnioski dotyczące komunikacji. Młodzi ludzie najczęściej czerpią wiedzę o branży lotniczej z mediów społecznościowych i materiałów wideo. Znacznie mniejsze znaczenie mają tradycyjne formy promocji.

Największe zainteresowanie budzą treści pokazujące rzeczywiste miejsca pracy, konkretne ścieżki kariery, możliwości rozwoju oraz historie osób związanych z branżą. To cenna wskazówka dla szkół, uczelni i instytucji zajmujących się promocją edukacji technicznej.

Wnioski ważne dla Mielca i Branżowego Centrum Umiejętności

Raport potwierdza, że rozwój nowoczesnego przemysłu lotniczego wymaga jeszcze silniejszego powiązania edukacji z gospodarką. Potrzebne są nie tylko nowoczesne pracownie i laboratoria, ale przede wszystkim system współpracy pomiędzy szkołami, uczelniami i przedsiębiorstwami.

W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera działalność Branżowego Centrum Umiejętności w dziedzinie przemysł lotniczy w Mielcu, którego misją jest właśnie budowanie pomostu pomiędzy edukacją a przemysłem oraz przygotowywanie kadr odpowiadających na potrzeby nowoczesnej gospodarki.

Raport ma charakter diagnostyczny i opiera się przede wszystkim na badaniach ankietowych. Jego największą wartością jest jednak wskazanie kierunków dalszej dyskusji nad rozwojem edukacji technicznej i przygotowaniem kadr dla przemysłu przyszłości. Wyniki stanowią dobry punkt wyjścia do kolejnych analiz eksperckich dotyczących przyszłych kompetencji, wpływu nowych technologii oraz zmian zachodzących na rynku pracy.

Budowanie kompetencji dla przemysłu przyszłości to proces, który dopiero nabiera rozpędu. Dlatego do zagadnień związanych z przygotowaniem młodych ludzi do pracy w nowoczesnym lotnictwie będziemy jeszcze wielokrotnie wracać, rozwijając ofertę Branżowego Centrum Umiejętności oraz inicjując kolejne przedsięwzięcia łączące edukację, naukę i przemysł.

„Branżowe Centrum Umiejętności – kadry dla przemysłu lotniczego” to projekt realizowany przez Powiat Mielecki, w imieniu którego działa Centrum Kształcenia Praktycznego i Doskonalenia Nauczycieli w Mielcu, a partnerami branżowymi są: Stowarzyszenie Polskiego Przemysłu Lotniczego oraz Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Mechaników Polskich.  

Przedsięwzięcie w ramach konkursu Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności (BCU), realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej CoVEs) z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.