Noszenie aparatu ortodontycznego, szczególnie w pierwszych tygodniach, może odpowiadać za podrażnienia warg i wewnętrznej strony policzków. Punktowe zmiany można jednak złagodzić, by móc kontynuować leczenie bez bólu i dyskomfortu. W tym artykule przedstawiamy 5 prostych, ale skutecznych sposobów, które przynoszą szybką ulgę podrażnionym tkankom!
Aparat ortodontyczny wyposażony jest w wiele twardych elementów, takich jak zamki, łuki i ligatury. Delikatne tkanki miękkie wewnętrznej strony policzków i warg potrzebują czasu, aby się do nich przyzwyczaić. W okresie adaptacji, który może trwać od kilku tygodni do nawet kilku miesięcy, stosunkowo często pojawiają się więc mikrourazy. Są one spowodowane bezpośrednim tarciem aparatu o tkanki.
Chociaż podrażnienia od aparatów ortodontycznych są naturalną reakcją organizmu, nie należy ich bagatelizować. Już drobne urazy bywają źródłem pieczenia i bólu, szczególnie podczas jedzenia. Ponadto z czasem mogą się pogłębiać, tworząc większe afty, nadżerki i odleżyny. Każde przerwanie ciągłości tkanek wiąże się też z ryzykiem nadkażenia bakteryjnego lub grzybiczego i zaostrzeniem stanu zapalnego.
Podrażnienia przy aparacie ortodontycznym wymagają przede wszystkim ograniczenia tarcia oraz wsparcia regeneracji błony śluzowej. Uszkodzone miejsce trzeba zabezpieczyć, co zmniejsza też ból i tkliwość przy kontakcie z pokarmem, śliną czy temperaturą. Niemniej ważna jest właściwa higiena, która ogranicza rozwój bakterii, a także płukanki ziołowe wspierające gojenie i redukujące stan zapalny. Najlepsze efekty osiągniesz dzięki połączeniu kilku metod.
Wosk ortodontyczny to miękki i plastyczny materiał, który tworzy fizyczną barierę między elementami aparatu a śluzówką. Wyrabia się z niego niewielką kulkę, którą należy umieścić bezpośrednio na części aparatu, która powoduje tarcie. W ten sposób zamek czy końcówka drutu nie drażnią tkanek. Sposób ten jest przydatny zwłaszcza w pierwszych tygodniach leczenia ortodontycznego lub po regulacji aparatu.
W przypadku już powstałych podrażnień warto sięgnąć po preparaty, które koją i wspomagają regenerację. Przykładem takiego rozwiązania jest Dentosept Fast w formie łatwego w aplikacji sprayu. Stosuje się go w jamie ustnej przy zwiększonej skłonności do podrażnień i mikrourazach. Produkt w formie sprayu można precyzyjnie zaaplikować w bolące miejsce, bez konieczności dotykania. Zawiera m.in. glicerynę, która tworzy warstwę ochronną i nawilża, a także wyciągi roślinne wspomagające oczyszczanie jamy ustnej i gojenie. Takie działanie wspiera fizjologiczne procesy naprawcze zachodzące w obrębie podrażnionej błony śluzowej.
Podrażnione obszary można łagodzić również poprzez delikatne chłodzenie. Zimno redukuje dyskomfort i zmniejsza ewentualny obrzęk. Sprawdzi się chłodna woda lub napój. Warto też zwracać uwagę na formę i rodzaj przyjmowanych posiłków. Pokarmy kwaśne i słone będą potęgować szczypanie i pieczenie. Unikaj też produktów twardych i ostrych, które mogą dodatkowo podrażnić już uszkodzone miejsce. Ponadto ważne jest, aby intensywnie nawadniać organizm, ponieważ wysuszona śluzówka jest podatniejsza na urazy mechaniczne i wolniej się goi.
Płukanki ziołowe, np. z szałwii, rumianku czy kory dębu, mogą wspierać regenerację i łagodzić podrażnioną śluzówkę. Regularne płukanie jamy ustnej pomaga również ograniczyć rozwój bakterii, co zmniejsza ryzyko nadkażeń i przyspiesza gojenie. Pamiętaj, aby płukać usta naparem po przestudzeniu, gdy ma temperaturę pokojową lub jest letni. Zabieg możesz powtarzać 2–3 razy dziennie, najlepiej po umyciu zębów.
Nawet jeśli otarcia od aparatu powodują ból, nie należy rezygnować ze szczotkowania zębów. Wybierz bardzo miękką szczoteczkę i stosuj delikatną technikę mycia. Nie pocieraj urazu bezpośrednio szczoteczką, ale delikatnie przemywaj go pianą z pasty. Warto sięgnąć również po nić dentystyczną i irygator, który pozwala lepiej oczyścić przestrzenie międzyzębowe i szczeliny wokół aparatu. Po dokładnym umyciu warto też stosować płyny do płukania jamy ustnej odpowiednie do codziennej higieny.
Przy odpowiedniej pielęgnacji i ochronie podrażnienia zwykle szybko się goją, a nowe nie powstają. Jeśli jednak pomimo prawidłowego postępowania aparat wciąż ociera, warto skonsultować to z ortodontą.